Zespoły organizacyjne w procesie wdrażania zmian (Change Management)

We współczesnych organizacjach mamy do czynienia z wieloma rodzajami zespołów, mających odmienną strukturę, sposób zarządzania i cele do realizacji. Na podobieństwo zespołów sportowych i organizacyjnych wskazał R. Keidal. Różne typy zespołów porównywał do koszykówki, baseballu czy futbolu amerykańskiego. W dzisiejszym wpisie prezentujemy najpopularniejsze typy zespołów organizacyjnych oraz ich rolę we wdrażaniu zmian.

Zespół pracowniczy

Zespoły pracownicze są zazwyczaj częścią zwyczajnej hierarchii organizacji. Na czele zespołu zwykle stoi jedna osoba kierująca jego pracą i odpowiedzialna za dostarczenie usług lub produktu wewnętrznemu lub zewnętrznemu klientowi. Takie zespoły mają raczej stałe cele, działania i składy.

Zespół samozarządzający

Jest on podzespołem zespołu pracowniczego i posiada jego wszelkie atrybuty. W odróżnieniu od zespołu pracowniczego nie posiada on osoby bezpośrednio sprawującej kierownictwo lub nadzór. W takim zespole podejmowanie decyzji i sposób zarządzania wygląda nieco inaczej – najczęściej w formie kolektywnego lub podzielonego przywództwa. Ten rodzaj zespołu najczęściej spotykany jest w przemyśle. Nacisk położony jest raczej na dostarczenie produktów niż na realizację zmian.

Zespół równoległy (paralelny)

Zespoły równoległe nie wchodzą w tradycyjną hierarchię struktury zarządzania. Funkcjonują one równolegle do tych struktur. Przykładowymi zespołami równoległymi mogą być takie, która są powoływane w celu poprawy zarządzania jakością lub zwiększenia zaangażowania pracowników, tworzone do specjalnych zadań (zespół zadaniowy) czy zespoły zorientowane na rozwiązanie problemów i podejmowanie decyzji.
Zespoły paralelne najczęściej wykorzystywane są do celów odmiennych niż działalność podstawowa. Często wchodzą w skład zespołów wspierających procesy zarządzania zmianą.

Zespół projektowy

Tworzony jest w celu realizacji zaplanowanego projektu. Powoływany jest na ograniczony czas. Zespół taki może składać się z członków zespołu zatrudnionych na cały lub część etatu, podległych powołanemu kierownikowi projektu.
Zespoły projektowe często są związane z procesem wdrażania zmian organizacyjnych.

Zespół macierzowy

Najczęściej występują w organizacjach o charakterze projektowym. Każdy projekt ma swojego kierownika. Członkowie zespołów natomiast powoływani są z funkcjonalnych obszarów organizacji. Często podlegają zarówno pod kierownika projektu jak i menedżerowi swojej komórki funkcjonalnej w organizacji.

Zespół wirtualny

Współcześnie zespoły wcale nie muszą pracować znajdując się fizycznie w jednym miejscu. Nowe technologie pozwalają na sprawne funkcjonowanie zespołów znajdujących się nawet na różnych kontynentach. Największą zaletą zespołów wirtualnych jest brak ograniczeń przestrzennych, co pozwala na dobór wyspecjalizowanych pracowników bez względu na ich miejsce przebywania. Do głównych wad pracy w takim zespole należą takie ograniczenia, jak: różnice w strefach czasowych czy różnice kulturowe. Wprowadzanie zmian w zespołach wirtualnych jest jednak bardzo trudne – gdyż w obliczu zmian, rośnie potrzeba komunikacji, najlepiej bezpośredniej.

Zespół zarządzający

Zespół zarządzający bezpośrednio nie dostarcza usług ani produktów, ale jest odpowiedzialny za umożliwienie ich dostarczenia. Do ich obowiązków należy realizacja bieżących planów operacyjnych, a także projektowanie i wdrażanie zmian organizacyjnych. Zespół zarządzający odpowiedzialny jest za ostateczny sukces organizacji. Odgrywa także znaczącą rolę w inicjowaniu, wdrażaniu i zarządzaniu zmianami.

Zespół do spraw zmian

To zespół dedykowany wprowadzaniu planowanej zmiany w organizacji. Często występuje jako zespół projektowy lub równoległy, odpowiedzialny za przeprowadzenie zmiany organizacyjnej. Powołanie zespołu ds. zmian powinno być punktem wyjścia do wdrażania zmian w organizacji.
Więcej o budowaniu zespołu zmian dowiecie się na szkoleniu Change Management Foundation.